भारतात HbA1c चाचणीच्या सीमा

भारतीयांमध्ये HbA1c रक्त तपासणीच्या आधारे मधुमेहाचे निदान चुकीचे ठरू शकते.

भारतात HbA1c चाचणीने मधुमेहाचे चुकीचे निदान होण्याचा धोका आहे, असा इशारा एका नव्या अभ्यासातून देण्यात आला आहे.

भारतीयांमध्ये HbA1c रक्त तपासणीच्या आधारे मधुमेहाचे निदान चुकीचे ठरू शकते.

भारतात मधुमेहाचे निदान करण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर वापरली जाणारी HbA1c रक्त चाचणी अनेक प्रकरणांमध्ये दिशाभूल करणारी ठरू शकते, असा धक्कादायक इशारा एका नव्या अभ्यासातून देण्यात आला आहे. 'द लॅन्सेट रीजनल हेल्थ' या जर्नलमध्ये प्रकाशित झालेल्या संशोधनानुसार, भारतीयांमध्ये आढळणारी पोषणाची कमतरता आणि अनुवांशिक रक्तविकार यामुळे या चाचणीचे निकाल अचूक नसण्याची शक्यता आहे.
ज्येष्ठ अंतःस्रावशास्त्रज्ञ प्रा. अनुप मिश्रा यांच्या आढाव्यानुसार, HbA1c चाचणी रक्तातील साखरेची सरासरी पातळी मोजते; मात्र लोहाची कमतरता, लाल रक्तपेशींचे आयुष्य आणि G6PD कमतरता यांसारख्या घटकांमुळे निकालात मोठी तफावत येऊ शकते.


भारतातील अनेक भागांमध्ये लोहाची कमतरता (Iron Deficiency) मोठ्या प्रमाणात आढळते
G6PD कमतरता असलेल्या पुरुषांमध्ये मधुमेहाचे निदान ४ वर्षांपर्यंत उशिरा होऊ शकते
HbA1c चाचणी रक्तातील साखर जास्त किंवा कमी दाखवू शकते
ग्रामीण भागात कुपोषण आणि रक्तविकारामुळे चुकीचे निदान वाढण्याची शक्यता
प्रयोगशाळेतील गुणवत्ता नियंत्रणातील त्रुटींमुळेही निकाल प्रभावित होऊ शकतात


 तज्ञांचे मत
तज्ञांच्या मते, भारतासारख्या देशात केवळ HbA1c चाचणीवर अवलंबून राहणे योग्य नाही.


 मधुमेहाचे अचूक निदान करण्यासाठी खालील चाचण्या देखील आवश्यक ठरू शकतात:
Fasting Blood Sugar (FBS)
Postprandial Blood Sugar (PPBS)
Oral Glucose Tolerance Test (OGTT)
सार्वजनिक आरोग्यावर परिणाम
संशोधकांनी इशारा दिला आहे की, केवळ HbA1c वर आधारित सर्वेक्षणे भारतातील मधुमेहाचे खरे चित्र दाखवत नाहीत. त्यामुळे लाखो लोकांचे चुकीचे निदान किंवा उशिरा निदान होण्याचा धोका आहे




भारतातील विशेष आरोग्य परिस्थिती लक्षात घेता,
एकाच चाचणीवर अवलंबून राहणे धोकादायक
 मल्टी-टेस्ट अ‍ॅप्रोच आवश्यक
वेळेवर आणि अचूक निदानासाठी जागरूकता महत्त्वाची

संबंधित सामग्री

राहुल गांधी-प्रियंका गांधींच्या ताब्यानंतर INDIA आघाडी पुन्हा आक्रमक; निवडणूक आयोगाच्या कार्यालयावर मोर्चाची तयारी

राहुल गांधी-प्रियंका गांधींच्या ताब्यानंतर INDIA आघाडी पुन्हा आक्रमक; निवडणूक आयोगाच्या कार्यालयावर मोर्चाची तयारी

राहुल गांधी-प्रियंका गांधींच्या ताब्यानंतर INDIA आघाडी आक्रमक; ज्ञानेश कुमारांच्या राजीनाम्याची मागणी करत विरोधक पुन्हा निवडणूक आयोगाकडे मोर्चा काढणार.

Oct 07, 2026
स्मृती मंधाना बनली टीम इंडियाची नवी कर्णधार

स्मृती मंधाना बनली टीम इंडियाची नवी कर्णधार

India captain Smriti Mandhana: भारतीय महिला क्रिकेट संघाला नवी कर्णधार मिळाली असून, भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाने (BCCI) स्मृती मंधानाची सर्व प्रकारच्या क्रिकेटसाठी कर्णधार म्हणून नियुक्ती केली आहे.

Oct 07, 2026
सार्वजनिक जीवनाला २५ वर्षे पूर्ण; ‘देशासमोर सत्ता सुख काहीही नाही’, पंतप्रधान मोदींची भावना

सार्वजनिक जीवनाला २५ वर्षे पूर्ण; ‘देशासमोर सत्ता सुख काहीही नाही’, पंतप्रधान मोदींची भावना

नरेंद्र मोदींच्या सार्वजनिक जीवनाला २५ वर्षे पूर्ण झाली. जनतेच्या विश्वासाबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करत त्यांनी देशसेवा आणि ‘राष्ट्र प्रथम’चा दृष्टिकोन मांडला.

Oct 07, 2026
राहुल गांधी आणि प्रियंका गांधी यांच्याविरोधात FIR; आकाशवाणी भवनात विनापरवाना प्रवेशाचा आरोप

राहुल गांधी आणि प्रियंका गांधी यांच्याविरोधात FIR; आकाशवाणी भवनात विनापरवाना प्रवेशाचा आरोप

आकाशवाणी भवनात विनापरवाना प्रवेश केल्याच्या आरोपावरून राहुल गांधी आणि प्रियंका गांधींसह विरोधी नेत्यांविरोधात दिल्ली पोलिसांनी FIR दाखल केला.

Oct 07, 2026
दसऱ्याआधी सोन्याच्या दरात मोठी घसरण; २४ कॅरेट सोने ₹१,४९,७०० वर

दसऱ्याआधी सोन्याच्या दरात मोठी घसरण; २४ कॅरेट सोने ₹१,४९,७०० वर

दसऱ्याआधी सोन्याच्या दरात घसरण झाली. २४ कॅरेट सोने ₹१,४९,७००, तर २२ आणि १८ कॅरेटचे दरही कमी झाले.

Oct 07, 2026