हॉर्मूझ सामुद्रधुनी ‘मुक्त, सुरक्षित आणि खुली’ राहावी; भारत-यूएई संबंध अधिक बळकट – पंतप्रधान नरेंद्र मोदी

अबूधाबी (India UAE Relations) : पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी हॉर्मूझ सामुद्रधुनी “मुक्त, खुली आणि सुरक्षित” राहण्यावर भर देत यूएईवर झालेल्या हल्ल्यांचा निषेध केला. यूएईचे राष्ट्राध्यक्ष शेख मोहम्मद बिन झायेद अल नाहयान (एमबीझेड) यांच्याशी भेटीत त्यांनी भारत यूएईच्या “खांद्याला खांदा लावून उभा आहे” असे स्पष्ट केले.

युरोप दौऱ्यापूर्वी केवळ काही तासांच्या अल्प दौऱ्यात मोदी यांनी अबूधाबी येथे एमबीझेड यांची भेट घेतली. या भेटीत संरक्षण, ऊर्जा आणि गुंतवणूक या क्षेत्रांमध्ये महत्त्वपूर्ण करारांवर सहमती झाली.

संरक्षण व ऊर्जा क्षेत्रात महत्त्वाचे करार

भारत आणि यूएईदरम्यान “स्ट्रॅटेजिक डिफेन्स पार्टनरशिप”साठी फ्रेमवर्कवर सहमती झाली. याशिवाय स्ट्रॅटेजिक पेट्रोलियम रिझर्व्ह, एलपीजी पुरवठा आणि वडिनार येथे शिप रिपेअर क्लस्टर उभारणीसंदर्भात करार करण्यात आले. भारतातील पायाभूत सुविधांमध्ये तसेच RBL बँक आणि सम्मान कॅपिटलमध्ये सुमारे ५ अब्ज डॉलर्सच्या गुंतवणुकीची घोषणाही करण्यात आली.

पश्चिम आशियातील तणावावर चर्चा

अमेरिका-इस्रायल आणि इराण यांच्यातील सुरू असलेल्या संघर्षामुळे पश्चिम आशियात अस्थिरता निर्माण झाली आहे. या पार्श्वभूमीवर मोदी यांनी शांतता आणि स्थैर्य प्रस्थापित करण्यासाठी यूएईच्या प्रयत्नांना पाठिंबा दर्शवला. त्यांनी संवाद आणि कूटनीतीचाच मार्ग योग्य असल्याचे अधोरेखित केले.

मोदी यांनी एमबीझेड यांच्या “धैर्य आणि शहाणपणाचे” कौतुक करत यूएईमधील भारतीय समुदायाची कुटुंबासारखी काळजी घेतल्याबद्दल आभार मानले.

ऊर्जा सुरक्षेत यूएईची महत्त्वाची भूमिका

भारतीय अधिकाऱ्यांच्या मते, यूएई हा भारतासाठी महत्त्वाचा ऊर्जा भागीदार आहे. गेल्या वर्षी भारताच्या कच्च्या तेलाच्या गरजांपैकी सुमारे ११ टक्के पुरवठा यूएईकडून झाला होता, तर एलपीजीच्या गरजांपैकी सुमारे ४० टक्के पुरवठा यूएईकडून होतो.

यूएई हा भारताच्या स्ट्रॅटेजिक पेट्रोलियम रिझर्व्हमध्ये सहभागी होणारा पहिला देश आहे. २०१८ मध्ये ADNOC आणि ISPRL यांच्यातील करारानुसार मंगळुरू येथील साठवण सुविधेत यूएईचे ५० लाख बॅरलपेक्षा अधिक कच्चे तेल साठवण्यात आले आहे.

संकटाच्या काळातही मजबूत भागीदारी

पश्चिम आशियातील तणाव आणि हॉर्मूझ सामुद्रधुनीतील संकटामुळे जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावर परिणाम होत असताना, यूएई भारतासाठी विश्वासार्ह भागीदार राहिला आहे, असे अधिकाऱ्यांनी सांगितले.

दरम्यान, इराणचे परराष्ट्र मंत्री सईद अब्बास अराघची यांच्याशी भेट घेतल्यानंतर मोदी यांनी यूएईचा हा दौरा केला. गेल्या दोन महिन्यांत त्यांनी एमबीझेड यांच्याशी अनेक वेळा संवाद साधला आहे.

भारत-यूएई संबंध अधिक दृढ करण्याच्या दृष्टीने हा दौरा महत्त्वपूर्ण मानला जात आहे.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ट्विट केले: "महत्त्वपूर्ण निष्पत्ती, ज्यामुळे भारत-संयुक्त अरब अमिरात (UAE) मैत्रीला नवी ऊर्जा मिळेल."