४.९८ किमी लांबीच्या पुलासाठी सुमारे १,६०० कोटींचा खर्च; मेट्रो १३ प्रकल्पासाठी १७,७२४.९९ कोटींची तरतूद
मीरा-भाईंदर आणि वसई-विरार या दोन महत्त्वाच्या भागांना थेट जोडणाऱ्या नायगाव खाडीवरील दुमजली पुलाच्या प्रस्तावाला राज्य सरकारची मंजुरी मिळाली आहे. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या मंत्रिमंडळाच्या पायाभूत सुविधा समितीच्या बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला. विशेष म्हणजे, या एकाच पुलावर खालच्या स्तरावरून सहापदरी वाहतूक आणि वरच्या स्तरावरून मेट्रो धावणार आहे. त्यामुळे दोन्ही शहरांदरम्यान सध्या वाहनांना करावा लागणारा मोठा वळसा कमी होण्याची शक्यता आहे.
सध्या मीरा-भाईंदरहून वसई-विरारला रस्त्याने जाण्यासाठी वाहनांना मोठा फेरा घ्यावा लागतो. त्यामुळे या प्रवासासाठी साधारण ४५ ते ६० मिनिटांचा वेळ लागतो. नायगाव खाडीवर थेट पूल आणि मेट्रो मार्गिका उपलब्ध झाल्यानंतर या दोन्ही भागांमधील कनेक्टिव्हिटी मोठ्या प्रमाणात सुधारण्याची अपेक्षा आहे.
नायगाव खाडीवर उभारला जाणार दुमजली पूल
प्रस्तावित पुलाची लांबी ४.९८ किलोमीटर, तर रुंदी २८.६० मीटर असणार आहे. पुलाच्या खालच्या स्तरावर सहा पदरी रस्ता असेल. या मार्गावरून वाहनांची वाहतूक होणार असून, पुलाच्या वरच्या भागातून मेट्रो धावेल.
या पुलाच्या उभारणीसाठी अंदाजे १,६०० कोटी रुपयांचा खर्च अपेक्षित आहे. मेट्रो आणि रस्ते वाहतुकीसाठी स्वतंत्र पूल उभारण्याऐवजी एकाच दुमजली पुलाचा पर्याय स्वीकारण्यात आला आहे. त्यामुळे भविष्यात वाहनचालकांसोबतच मेट्रो प्रवाशांनाही या मार्गाचा लाभ मिळणार आहे.
मेट्रो १३ मार्गिकेचा महत्त्वाचा भाग
दहिसर ते मीरा-भाईंदर मेट्रो ९ मार्गिकेचा वसई-विरारपर्यंत विस्तार करण्यात येणार आहे. या विस्तारित मार्गाला मेट्रो १३ असे नाव देण्यात आले आहे. या प्रकल्पाची एकूण लांबी २५.०३ किलोमीटर असेल.
यापैकी २१.७८ किलोमीटरचा मार्ग उंचावरून, तर ३.२५ किलोमीटरचा मार्ग भूमिगत असेल. मेट्रो १३ मार्गावर एकूण १६ स्थानके प्रस्तावित आहेत. या मार्गाचा सुधारित आराखडा, मेट्रोचा प्रस्तावित मार्ग आणि प्रकल्पाच्या खर्चाचा तपशील काही दिवसांपूर्वी राज्य सरकारच्या मंजुरीसाठी सादर करण्यात आला होता.
अनेक वर्षांची मागणी मार्गी
मीरा-भाईंदर आणि वसई-विरारदरम्यान थेट रस्ता उपलब्ध करून देण्याची मागणी स्थानिक नागरिकांकडून अनेक वर्षांपासून केली जात होती. सध्या या दोन भागांमध्ये प्रवास करताना मोठा वळसा घ्यावा लागत असल्याने वेळ आणि अंतर दोन्ही वाढते.
नायगाव खाडीवर पूल उभारल्यास हा अतिरिक्त फेरा कमी होणार आहे. मेट्रो १३ चा मार्गही याच खाडीवरून प्रस्तावित असल्याने मेट्रोसाठी स्वतंत्र पूल उभारण्याऐवजी रस्ते वाहतूक आणि मेट्रो अशा दोन्ही सुविधा एकाच दुमजली पुलावर देण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे.
एमएमआरडीएच्या १६०व्या बैठकीत या पुलाच्या प्रस्तावाला यापूर्वी मंजुरी देण्यात आली होती. त्यानंतर हा प्रस्ताव राज्य सरकारकडे पाठवण्यात आला. आता राज्य सरकारनेही त्याला मंजुरी दिल्याने प्रत्यक्ष काम सुरू करण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे.
मेट्रो १३ प्रकल्पाचा खर्च १७,७२४.९९ कोटी
मीरा-भाईंदर ते वसई-विरार मेट्रो १३ प्रकल्पासाठी एकूण १७,७२४.९९ कोटी रुपयांचा खर्च निश्चित करण्यात आला आहे. भविष्यात विविध कारणांमुळे प्रकल्पाचा खर्च वाढल्यास त्याची आर्थिक जबाबदारी एमएमआरडीएवर राहणार आहे.
महागाईतील वाढ, परदेशी चलनाच्या विनिमय दरातील बदल, प्रकल्पाच्या आराखड्यातील बदल किंवा कामाला होणारा विलंब यामुळे अतिरिक्त खर्च निर्माण झाल्यास तो एमएमआरडीएला करावा लागणार आहे.
या प्रकल्पात एमएमआरडीएचा हिस्सा ५९३.६३ कोटी रुपये असेल. राज्य सरकारकडून २,८१०.३६ कोटी रुपयांचे कर्ज दिले जाणार आहे. याशिवाय १३,२९३.७४ कोटी रुपये बाह्य कर्जाच्या माध्यमातून उभारले जाणार आहेत. या बाह्य कर्जाची परतफेड करण्याची जबाबदारीही एमएमआरडीएवरच राहणार आहे.
मेट्रो मार्गालगतच्या भागातून निधी उभारणी
मेट्रो १३ मार्गिकेच्या दोन्ही बाजूंना ५०० मीटरपर्यंतच्या परिसरात अतिरिक्त चटई क्षेत्राचा वापर करून निधी उभारण्याची परवानगी एमएमआरडीएला देण्यात आली आहे. या माध्यमातून मेट्रो १३ प्रकल्पासाठी आवश्यक असलेला निधी उभारण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे.
मेट्रो १३ प्रकल्पाला मंजुरी देताना नगरविकास विभागाने शासन निर्णय जारी केला आहे. या निर्णयामध्ये प्रकल्पाचा खर्च, भविष्यात खर्च वाढल्यास त्याची आर्थिक जबाबदारी आणि निधी उभारणीसंदर्भातील अटी एमएमआरडीएवर निश्चित करण्यात आल्या आहेत.
दुमजली पुलाला राज्य सरकारची मंजुरी मिळाल्यामुळे आता या महत्त्वाच्या जोडणी प्रकल्पाच्या प्रत्यक्ष कामाचा मार्ग खुला झाला आहे. प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर मीरा-भाईंदर आणि वसई-विरारदरम्यानचा प्रवास अधिक सुलभ होण्याची अपेक्षा आहे. एकाच मार्गावर सहापदरी रस्ता आणि मेट्रोची सुविधा उपलब्ध झाल्याने या परिसरातील वाहतूक आणि प्रवासी कनेक्टिव्हिटीला मोठी चालना मिळणार आहे.
